Donaties zijn voor onze vereniging van onschatbare waarde. We zijn ontzettend blij met iedere bijdrage die binnenkomt. Soms zit er een verhaal achter dat je niet snel vergeet. Dat gebeurde toen we een mail kregen van Elce Walta. Haar bericht verraste ons en raakte ons meteen. Met een gedurfde actie haalde zij maar liefst € 1.000,- euro op voor onze vereniging. En niet zomaar: ze liet haar volledige haar afscheren om geld in te zamelen voor jongeren met NAH. Een bijzondere keuze, met een bijzondere reden. Reden genoeg voor Mariska Ruesink, voorzitter Werkgroep Jong, om met haar in gesprek te gaan.
Elce liep zes jaar geleden zelf niet-aangeboren hersenletsel op. Doordat ze in die periode tijdelijk bij haar ouders woonde, kwam ze in aanraking met onze patiëntenvereniging. “Mijn ouders werden lid en via hen begon ik ook het blad te lezen en Patiëntenvereniging Hersenletsel.nl te volgen op Instagram. Zo leerde ik de vereniging steeds beter kennen.”
Hoewel er vaker acties worden opgezet door leden en vrijwilligers, sprong de actie van Elce er meteen uit. Je haar volledig laten afscheren voor een goed doel is niet alledaags. Ik vertelde haar dat ik wel honderd andere acties kon bedenken, maar deze nog nooit had gezien. Elce moest erom lachen en zei: “Ik had al jarenlang de wens om mijn haar af te scheren, maar ik durfde het nooit.”
Een jaar lang dacht ze na over een actie om aandacht te vragen voor onzichtbaar letsel en om geld op te halen voor jongeren met NAH. Veel ideeën waren te zwaar of kostten te veel energie. Tot haar huisgenoot met een eenvoudig maar briljant idee kwam: laat je sponsoren om je haar af te scheren. “Dat voelde meteen logisch. Door mijn haar af te scheren vraag ik letterlijk aandacht voor wat daaronder zit: het brein, en in mijn geval ook mijn NAH.”
Ze vertelt dat het bevrijdend voelde om al dat gewicht van zich af te laten glijden. Zowel letterlijk als figuurlijk. En tot haar opluchting vond ze de nieuwe look prachtig. Ze heeft inmiddels nog steeds kort haar.
Jongerengroep NAH
Als bestuur waren wij enorm onder de indruk van het bedrag dat Elce heeft opgehaald. Elce vertelde: “Ik vind het jammer dat er zo weinig geld gaat naar lotgenotencontact voor jongeren met NAH. De focus ligt vaak op oudere mensen met hersenletsel. Jongeren vallen daardoor sneller tussen wal en schip.”
Tijdens bijeenkomsten merkte ze dat leeftijd veel uitmaakt. Vaak zaten daar mensen die al een partner, gezin of carrière hadden gehad. De levensfase is dan simpelweg anders. Veel jongeren met NAH moeten nog beginnen met studeren, werken, relaties opbouwen of zelfstandig wonen. Het gebrek aan herkenning maakt deze groep extra kwetsbaar en soms ook eenzamer.
Ze benadrukt hoe waardevol het is dat er een speciaal weekend voor jongeren bestaat. “Voor mij persoonlijk is dat weekend van grote betekenis geweest. Ik vond er voor het eerst in jaren herkenning bij leeftijdsgenoten. Ik zag dat jongeren met NAH net zo divers zijn als de samenleving zelf. Iedereen kan hersenletsel oplopen, ongeacht achtergrond of persoonlijkheid.”
In die groep ontdekte ze opnieuw kracht, zowel bij anderen als in zichzelf. Ze voelde zich ineens trots op de groep waar ze bij hoorde.
Het ongeluk
In 2019 kreeg Elce tijdens een voetbaltraining een harde bal tegen haar slaap. De huisarts constateerde een lichte hersenschudding. Omdat ze niet bewusteloos was geweest, werd er niet veel aandacht aan besteed. Volgens de huisarts zou ze na een week weer alles kunnen doen.
Dat bleek anders. “Mijn klachten bleven aanhouden en namen zelfs toe. Ik werkte destijds om geld te sparen voor een grote reis, maar moest mijn baantje opzeggen. De reis stelde ik uit, om later alsnog te kunnen vertrekken.”
Helaas ging het tien dagen later opnieuw mis. Ze kwam in een verkeersongeluk terecht, viel voorover op haar kin en kreeg een whiplash. In eerste instantie leek de grootste schade te komen door de vele brand- en schaafwonden die ze had opgelopen en werd er niet direct aan hoofdletsel gedacht. Pas later werd de impact van de whiplash duidelijk en bleek dat deze tweede harde klap op haar hoofd alle klachten van haar eerste hersenschudding weer terug liet komen en versterkte.
Dagelijkse klachten
Zonder twijfel noemt Elce overprikkeling de zwaarste klacht van NAH. “Licht, geluid, emoties, warmte en kou kunnen allemaal te veel zijn. De vermoeidheid die daardoor ontstaat is allesoverheersend.” Ze heeft ook regelmatig pijn in haar nek, schouders en rug en gebruikt vaak pijnstillers om te kunnen slapen.
Door de vermoeidheid kan ze zich niet altijd goed focussen. Soms worden haar ogen en oren sneller moe dan zijzelf. Dan wordt alles wazig, voelt haar hoofd vol en omschrijft zij het als wolken die haar zicht en gedachten vullen. Die momenten maken haar duizelig en misselijk.
Het duurde tot een jaar na het ongeluk voordat zij serieus werd genomen door de huisarts. Daarna volgde ze het bekende traject van doorverwijzingen, wachtlijsten en onderzoeken. Een jaar en een half later kwam ze eindelijk op de juiste plek terecht.
“Ondanks mijn beperkte belastbaarheid bleef ik niet thuis zitten. Dankzij revalidatie kreeg ik opnieuw de focus op studeren. Het was een zwaar traject, maar ik merkte dat het me gelukkig maakte. Ik begon met zes uur per week en zit inmiddels op twintig uur per week. Soms vergeet ik dat ik veel meer kan dan waar ik mezelf credits voor geef.”
Muziekkracht
Naast studeren is muziek een belangrijk onderdeel van haar leven geworden. Elce is singer-songwriter, iets wat volledig is ontstaan door haar letsel. Voor die tijd schreef ze geen muziek. “Toen ik thuis zat, begon ik gedichten te schrijven. Het was mijn manier om grip te krijgen op wat er met me gebeurde. Later kwamen er eenvoudige akkoorden en melodieën bij. Muziek gaf me een manier om mijn emoties te uiten wanneer woorden tekortschoten.”
Elce bracht twee nummers uit. Het eerste nummer, Nieuw Begin, gaat over wat revalideren haar heeft gebracht. Niet alleen verlies, maar ook groei en kracht. Toen het beter met haar ging, ontstond er paradoxaal genoeg ruimte voor rouw. Pas toen ze niet meer hoefde te overleven, durfde ze te voelen wat ze had verloren. Daarover schreef ze haar tweede nummer: In Mij. Dat gaat over het deel van haar oude zelf dat ze is kwijtgeraakt, maar ook over de liefde voor wie ze nu is. Ze benadrukt dat rouw en dankbaarheid naast elkaar mogen bestaan.
Haar nummers zijn te vinden op Spotify onder de naam ELCE. Op Instagram deelt ze via haar account @doorelce korte gedichtjes, updates over haar revalidatie en creatieve processen.
