Museumbezoeken, kermissen of andere publieke evenementen kunnen overweldigend zijn door de grote hoeveelheid prikkels — zoals geluid, licht, drukte en onverwachte gebeurtenissen. Voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel (NAH), die vaak extra gevoelig zijn voor prikkels, kan dit een extra drempel vormen om eropuit te gaan. Gelukkig nemen steeds meer culturele instellingen en organisaties maatregelen om deze bezoeken prikkelarm en toegankelijker te maken. In dit artikel zetten we een aantal voorbeelden op een rij.
Welke maatregelen worden genomen?
Welke maatregelen precies worden genomen om een bezoek prikkelarm te maken, verschilt per locatie. De volgende aanpassingen komen vaak voor:
- Openstelling buiten reguliere openingstijden
- Weinig bezoekers
- Een speciaal ingerichte plek om tijdens het bezoek tot rust te komen
- Meer zitplekken
- Gedimde verlichting
- Minder of zachtere geluiden
- Ondersteunend personeel
Prikkelarme openstelling CODA Museum
Het CODA Museum, het culturele hart van Apeldoorn, organiseert structureel een prikkelarme openstelling van de tentoonstellingen. Bezoekers kunnen verhalen, kunst, erfgoed en technologie ontdekken op hun eigen tempo en in alle rust. De prikkelarme openstelling vindt plaats op elke tweede maandagochtend van de maand, met uitzondering van feestdagen en schoolvakanties. Meer informatie is te vinden op de website van het CODA Museum.
Prikkelarm museumbezoek bij Het Noordbrabants Museum
In ’s-Hertogenbosch biedt Het Noordbrabants Museum elke eerste zaterdag van de maand een prikkelarm bezoek aan, voordat het museum officieel opent. Bezoekers ervaren hier beperkte geluiden en aangepaste verlichting, met daarnaast een rustruimte om tussendoor tot rust te komen. Meer informatie is te vinden op de website van Het Noordbrabants Museum.
Prikkelarm museumbezoek aan het Rijksmuseum
Het wereldberoemde Rijksmuseum in Amsterdam is van en voor iedereen en vindt het belangrijk dat iedereen zich welkom voelt. Daarom bieden zij zowel een prikkelarme avondopenstelling als een prikkelarme familie-avondopenstelling aan. Daarnaast geeft het Rijksmuseum op de website praktische tips om prikkels tijdens een regulier bezoek zoveel mogelijk te beperken.
Prikkelarme museumavond bij Museum Speelklok
In Utrecht organiseert Museum Speelklok met enige regelmaat een prikkelarme museumavond. Ondanks dat het museum muziek en klanten centraal stelt, worden tijdens deze avonden de instrumenten aangekondigd voordat ze klinken. Ook is er een rustruimte en zijn er oordoppen beschikbaar. Meer informatie is te vinden op de website van Museum Speelklok.
Prikkelarme openstelling Drents Museum
Ook het Drents Museum in Assen wil het museumbezoek voor iedereen toegankelijk houden. Daarom worden er mogelijkheden aangeboden om het museum op bepaalde momenten op een prikkelarme manier te bezoeken. Met een beperkt aantal bezoekers, gedimde verlichting, ondersteunend personeel indien nodig en een rustruimte wordt het museumbezoek ook voor prikkelgevoelige mensen prettig en toegankelijk. Meer informatie is te vinden op de website van het Drents Museum.
Andere prikkelarme initiatieven
Naast musea zijn er ook andere organisaties die prikkelarme activiteiten aanbieden, denk bijvoorbeeld aan:
- Prikkelarme kermissen: op speciale momenten tijdens de kermis worden drukte, harde muziek en visuele stimuli tijdelijk verminderd, zodat bezoekers met prikkelgevoeligheid ook kunnen genieten van attracties.
- Prikkelarme voorstellingen in theaters: steeds meer schouwburgen en theaters organiseren prikkelarme voorstellingen, waarbij aanpassingen worden gedaan om een voorstelling minder overweldigend te maken.
- Prikkelarme filmvoorstellingen in bioscopen: sommige bioscopen bieden prikkelarme filmvoorstellingen aan. Waarbij bijvoorbeeld vooraf geen trailers vertoont worden en het geluid zachter staat.
Steeds meer inclusieve initiatieven
Steeds meer musea en culturele organisaties in Nederland zetten stappen richting inclusiviteit en toegankelijkheid voor mensen met prikkelgevoeligheid. In dit artikel staat slechts een greep uit alle initiatieven. Of het nu gaat om regelmatig terugkerende momenten of incidentele openstellingen, deze initiatieven helpen meer bezoekers om veilig, rustig en aangenaam deel te nemen aan culturele activiteiten. Daar zijn wij als Patiëntenvereniging Hersenletsel.nl erg blij mee.
